Senaryo YazılıLise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
11. Sınıf Kimya 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 11. Sınıf Kimya dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve öğrenme çıktısılardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların öğrenme çıktısı listesi için 11. Sınıf Kimya konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 7 soru
Birinci senaryo yedi sorunun tamamını enerji konusuna ayırır ve tepkime entalpisini standart oluşum entalpilerinden hesaplamaya üç soru vererek sayısal ağırlığı yüksek tutar. Enerji kaynağı olma potansiyeline yönelik hipotez kurma iki soru, deney yapma ve bağ enerjisiyle entalpi tahmini birer soru alır. Tepkimelerin gerçekleşme şartlarından bu senaryoda soru gelmez. Entalpi hesabında işaret ve katsayı dikkati notu doğrudan belirleyecektir.
| Öğrenme çıktısı (Etkileşim) | Soru |
|---|---|
KİM.11.1.1 Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme | 1 |
KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme | 2 |
KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme | 1 |
KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme | 3 |
Senaryo 2 · 6 soru
İkinci senaryo altı sorudan oluşur ve deney yapma çıktısına yer vermeyen tek seçenektir. Enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotez kurma ve oluşum entalpisinden tepkime entalpisi hesaplama ikişer soru alır. Bağ enerjileriyle entalpi tahmini ve tepkimelerin gerçekleşme şartlarını kanıtla açıklama birer soruyla temsil edilir. Hesaplama ile kavramsal açıklamanın dengeli olduğu bu senaryoda çarpışma teorisi de hazırlığa eklenmelidir.
| Öğrenme çıktısı (Etkileşim) | Soru |
|---|---|
KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme | 2 |
KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme | 1 |
KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme | 2 |
KİM.11.1.5 Kimyasal tepkimelerin gerçekleşme şartlarını açıklamak için kanıt kullanabilme | 1 |
Senaryo 3 · 7 soru
Üçüncü senaryo yedi soruyla enerji bölümünün beş öğrenme çıktısının tamamını kapsar. Oluşum entalpisinden tepkime entalpisi hesaplama üç soruyla en ağır kalemdir; deney yapma, hipotez kurma, bağ enerjisiyle entalpi tahmini ve gerçekleşme şartları birer soru alır. Bu geniş kapsam, hem hesaplama hem de deney-kanıt yorumlama becerisini birlikte ölçer. Tek bir başlığa yüklenmek yerine her çıktıya en az bir örnek çalışmak gerekir.
| Öğrenme çıktısı (Etkileşim) | Soru |
|---|---|
KİM.11.1.1 Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme | 1 |
KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme | 1 |
KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme | 1 |
KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme | 3 |
KİM.11.1.5 Kimyasal tepkimelerin gerçekleşme şartlarını açıklamak için kanıt kullanabilme | 1 |
Senaryo 4 · 6 soru
Dördüncü senaryo altı sorudan oluşur ve hesaplama yükünü diğerlerine göre hafifletir: oluşum entalpisinden tepkime entalpisi hesabı yalnızca bir soru alır. Buna karşılık enerji kaynağı olma potansiyeline yönelik hipotez kurma iki soruyla öne çıkar; deney yapma, bağ enerjisiyle entalpi tahmini ve gerçekleşme şartları birer sorudur. Bilimsel süreç becerileri ve yazılı açıklama bu senaryoda belirleyici olacaktır. Tek hesaplama sorusunda ise katsayı ve işaret dikkati yine önemini korur.
| Öğrenme çıktısı (Etkileşim) | Soru |
|---|---|
KİM.11.1.1 Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme | 1 |
KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme | 2 |
KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme | 1 |
KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme | 1 |
KİM.11.1.5 Kimyasal tepkimelerin gerçekleşme şartlarını açıklamak için kanıt kullanabilme | 1 |
Senaryo 5 · 7 soru
Beşinci senaryo yedi soruyla birinci senaryonun dağılımını aynen tekrarlar: oluşum entalpisinden tepkime entalpisi hesabına üç, hipotez kurmaya iki, deney yapma ve bağ enerjisiyle entalpi tahminine birer soru ayrılmıştır. Tepkimelerin gerçekleşme şartları bu senaryoda yoktur. Soru içerikleri farklı olsa da hazırlık önceliği aynıdır; hesaplama hatalarını en aza indirmek bu senaryoda yüksek not için en önemli adımdır.
| Öğrenme çıktısı (Etkileşim) | Soru |
|---|---|
KİM.11.1.1 Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme | 1 |
KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme | 2 |
KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme | 1 |
KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme | 3 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Katsayıları entalpiyle çarpmamak. Denkleştirilmiş tepkimede 2 mol su oluşuyorsa suyun oluşum entalpisi iki ile çarpılmalıdır. Bu adımın atlanması sonucu tamamen değiştirir.
- Ürünler ile girenlerin sırasını ters kurmak. Oluşum entalpisi yönteminde ürünlerden girenler çıkarılır; bağ enerjisi yönteminde ise kırılan bağlardan oluşan bağlar çıkarılır. İki yöntemin sırasını karıştırmak işaret hatasına yol açar.
- Elementlerin ΔH°f değerini işleme sokmak. O₂(g), N₂(g) gibi elementlerin standart oluşum entalpisi sıfırdır. Bu değerlere tablo dışından sayı atamak ya da gerekçesiz atlamak puan kaybettirir.
- Fiziksel hâli belirtmemek. H₂O(s) ile H₂O(g)'nin oluşum entalpileri farklıdır. Denklemde hâl gösterimi eksikse hangi değerin kullanıldığı anlaşılmaz.
- Birim ve işareti yazmamak. Entalpi sonucunu kJ birimiyle ve işaretiyle (−891 kJ gibi) yazmak gerekir; 'açığa çıkan ısı' sorulduğunda pozitif büyüklükle cevap vermek de ayrıca belirtilmelidir.
- Hipotezi soru cümlesi gibi yazmak. 'Hangi yakıt daha çok enerji verir?' bir araştırma sorusudur, hipotez değildir. Hipotez sınanabilir bir önermedir.
- Deneyde kontrol değişkenini unutmak. Kütle, başlangıç sıcaklığı veya su miktarı gibi sabit tutulması gereken değişkenler belirtilmezse deney tasarımı eksik puanlanır.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · KİM.11.1.4.
Doğal gazın ana bileşeni olan metanın yanma tepkimesi aşağıda verilmiştir: CH₄(g) + 2O₂(g) → CO₂(g) + 2H₂O(s) Standart oluşum entalpileri: ΔH°f(CH₄, g) = −75 kJ/mol, ΔH°f(CO₂, g) = −394 kJ/mol, ΔH°f(H₂O, s) = −286 kJ/mol. a) Tepkimenin standart entalpi değişimini hesaplayınız. b) Tepkimenin ısı alan mı ısı veren mi olduğunu gerekçesiyle belirtiniz. c) 8 gram metan standart koşullarda tamamen yandığında kaç kJ ısı açığa çıkar? (C: 12, H: 1 g/mol)
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) ΔH° = Σn·ΔH°f(ürünler) − Σn·ΔH°f(girenler) bağıntısını yazma ve O₂ için ΔH°f = 0 alma | 2 |
| a) Katsayılarla doğru işlem yapıp ΔH° = −891 kJ bulma | 3 |
| b) ΔH < 0 olduğundan ekzotermik (ısı veren) olduğunu belirtme | 1 |
| c) 8 g CH₄ = 0,5 mol hesaplama | 2 |
| c) 0,5 · 891 = 445,5 kJ ısı açığa çıktığını birimiyle yazma | 2 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
11. Sınıf Kimya denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
11. sınıf kimya 1. yazılıda tepkime hızı var mı?
Hangi senaryoda en çok hesaplama var?
Maarif Modeli'ndeki 'hipotez oluşturabilme' sorusu nasıl cevaplanmalı?
Senaryoyu kim seçiyor?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027)
- ÖDSGM Ortaöğretim Kimya Konu-Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.