Senaryo YazılıLise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve öğrenme çıktısılardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların öğrenme çıktısı listesi için 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 5 soru
Senaryo 1, 5 sorudan oluşur: "Sözün İnceliği" temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturmadan 4, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan yazıda kural uygulamadan 1 soru gelir. Üç senaryo içinde en az okuma sorusu içeren dağılımdır; buna karşın her sorunun puan değeri görece yüksek olabilir. Şiir ve deneme metinlerini derinlemesine yorumlamaya hazırlıklı olmak gerekir.
| Öğrenme çıktısı (1. Tema: Sözün İnceliği) | Soru |
|---|---|
TDE2.2 “Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme | 4 |
TDE4.3 Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulayabilme | 1 |
Senaryo 2 · 6 soru
Senaryo 2, 6 sorudan oluşur: metinlerde anlam oluşturmadan 5, yazıda kural uygulamadan 1 soru gelir. Okuma becerisinin ağırlığı artar; aynı metin üzerinden birden çok soru gelebileceği için metni dikkatle okuyup notlar almak zaman kazandırır.
| Öğrenme çıktısı (1. Tema: Sözün İnceliği) | Soru |
|---|---|
TDE2.2 “Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme | 5 |
TDE4.3 Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulayabilme | 1 |
Senaryo 3 · 7 soru
Senaryo 3, 7 sorudan oluşur: metinlerde anlam oluşturmadan 6, yazıda kural uygulamadan 1 soru gelir. En fazla okuma sorusu içeren senaryodur; şiir ve deneme metinlerinde ana fikir, yardımcı düşünce, söz sanatı, kelime anlamı ve yazarın amacı gibi pek çok boyut yoklanabilir. 40 dakikalık süreyi iyi yönetmek önemlidir.
| Öğrenme çıktısı (1. Tema: Sözün İnceliği) | Soru |
|---|---|
TDE2.2 “Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme | 6 |
TDE4.3 Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulayabilme | 1 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Cevabı metne dayandırmamak. 'Şiirin ana duygusu özlemdir' demek yetmez; bu duyguyu hissettiren dizeyi veya kelimeyi de yazın. Puanlama anahtarları genellikle metinden kanıtı ayrıca puanlar.
- Söz sanatını gerekçesiz belirtmek. Bir dizede kişileştirme olduğunu söylerken insana ait hangi özelliğin hangi varlığa verildiğini açıklamak beklenir.
- Konu ile ana düşünceyi karıştırmak. Konu metnin neyden bahsettiğidir; ana düşünce ise yazarın okura vermek istediği temel mesajdır. Bu ikisini birbirinin yerine yazmak sık bir hatadır.
- Yazım ve noktalama hataları. Kural uygulama sorusunda büyük harf, kesme işareti, 'de/da' ve 'ki' yazımı gibi hatalar doğrudan puan kaybettirir. Yazdıktan sonra paragrafı bu açılardan kontrol edin.
- Betimleme yerine anlatma. Betimleme paragrafında olay anlatmak yerine görme, işitme, koklama gibi duyulara seslenen ayrıntılarla bir manzarayı veya durumu canlandırmak gerekir.
- Kendi yorumunu metnin önüne geçirmek. Çıkarım sorularında metinde dayanağı olmayan yorumlar yazmak yerine metindeki ipuçlarından hareket edin.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · TDE2.2.
Aşağıdaki dizeleri okuyunuz ve soruları cevaplayınız. Akşam iner köyün üstüne usulca, Kavaklar fısıldar rüzgâra bir sır; Annemin sesi gibi sıcak bir ışık Pencereden sokağa yavaş yavaş sızar. a) Dizelerde hâkim olan duyguyu belirleyiniz ve bu duyguyu hissettiren bir ifadeyi yazınız. b) Kişileştirme (teşhis) sanatının yapıldığı dizeyi yazınız ve nasıl yapıldığını açıklayınız. c) Üçüncü dizedeki benzetmenin unsurlarını (benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme edatı, benzetme yönü) belirtiniz. d) Birinci dizedeki "usulca" kelimesinin bağlamdaki anlamını yazınız.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) Duyguyu doğru belirleyip dizelerden destekleyen bir ifade yazma | 3 |
| b) Kişileştirmenin yapıldığı dizeyi yazıp insana ait özelliği açıklama | 2 |
| c) Benzetmenin dört unsurunu doğru belirtme | 3 |
| d) Kelimenin bağlamdaki anlamını doğru yazma | 2 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
9. sınıf edebiyat 1. yazılıda hangi metinler çıkar?
'Anlam Arayışı' teması 1. yazılıda var mı?
Kaç soru olacak?
10. sınıftaki gibi ülke genelinde ortak mı yapılıyor?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Konu Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
- ÖDSGM – Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027) dizin sayfası
- ÖDSGM – Birinci Dönem Ortak Yazılı Sınavlarının Konu-Soru Dağılım Tabloları Yayımlandı (10.09.2026)
- MEB – Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) Uygulama Kılavuzu
- MEB – Okul Geneli Ortak Yazılı Sınav Uygulama Takvimi (2026-2027 1. dönem 1. yazılı)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.