Senaryo YazılıLise · 2026-2027 1. Dönem 1. Yazılı
12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 1. Dönem 1. Yazılı Senaryoları (2026-2027)
Bu sayfada 12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersinin 2026-2027 1. dönem 1. yazılısı için MEB'in yayımladığı senaryoları, her senaryoda hangi ünite ve kazanımlardan kaç soru beklendiğini ve açık uçlu cevaplarda puanın nerede kaybedildiğini bulabilirsiniz. Konuların kazanım listesi için 12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı konu sayfasına bakabilirsiniz.
Senaryolar ve konu-soru dağılımı
Her senaryo aynı konuları farklı ağırlıklarla sorar. Okulunuzun hangi senaryoyu uygulayacağını öğretmeninizden öğrenebilirsiniz.
Senaryo 1 · 5 soru
Birinci senaryo beş sorudan oluşur. Giriş ünitesinden toplumsal değişim ve dil üzerine bir yazma görevi; hikâye ünitesinden çatışmalar, zaman ve mekânın özellikleri, yazar-metin ilişkisi ve dil bilgisi çalışmaları birer soruyla yer alır. Hikâyenin yapı unsurları ile yazarın hayatı arasındaki bağlantıyı kurabilmek ve kısa ama düzenli bir yazı yazabilmek bu senaryonun öncelikleridir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Giriş | 1 |
| Hikâye | 4 |
Senaryo 2 · 5 soru
İkinci senaryo beş soru içerir. Giriş ünitesinden yazma görevi; hikâye ünitesinden anlatım biçimleri ve teknikleri, üslup özellikleri, metni yorumlama ve dil bilgisi çalışmaları birer soru alır. Anlatım teknikleri ile üslup sorularının birlikte bulunması bu senaryoyu ayırır; teknikleri yalnızca adlandırmak değil, metne kattığı işlevi açıklamak gerekir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Giriş | 1 |
| Hikâye | 4 |
Senaryo 3 · 6 soru
Üçüncü senaryo altı sorudan oluşur ve giriş ünitesine iki soru (okuma konuları ve yazma görevi) ayırır. Hikâye ünitesinden kelime ve kelime gruplarının anlamı, anlatıcı ve bakış açısının işlevi, değerler ve sosyal-tarihî ögeler ile dil bilgisi çalışmaları birer soru alır. Giriş ünitesinin okuma konularına (edebiyat-felsefe-psikoloji ilişkisi, dilin değişimi, sözlükler) da hazırlanmak gerekir.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Giriş | 2 |
| Hikâye | 4 |
Senaryo 4 · 6 soru
Dördüncü senaryo altı soru içerir. Giriş ünitesinin okuma konularından bir soru; hikâye ünitesinden anlatım biçimleri ve teknikleri, üslup, metni yorumlama ve dil bilgisi çalışmaları birer soru alır. Ayrıca incelenen tekniklerden en az ikisini kullanarak hikâye veya küçürek hikâye yazma görevi vardır. Yaratıcı yazma ile teknik bilgisinin birlikte ölçüldüğü bir senaryodur.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Giriş | 1 |
| Hikâye | 5 |
Senaryo 5 · 7 soru
Beşinci senaryo yedi soruyla en kapsamlı seçenektir. Giriş ünitesinin okuma konularından bir soru; hikâye ünitesinden türün ortaya çıkışı ve tarihsel dönemle ilişkisi, tema ve konu, değerler ve sosyal-tarihî ögeler, türün diğer önemli yazar ve eserleri ile dil bilgisi çalışmaları birer soru alır. Bir de hikâye yazma görevi bulunur. Edebiyat tarihi bilgisinin en çok ölçüldüğü senaryodur.
| Ünite / tema | Soru |
|---|---|
| Giriş | 1 |
| Hikâye | 6 |
Öğretmen nereden puan kırar?
- Tema ile konuyu karıştırmak. Konu, hikâyede anlatılan olaydır; tema ise soyut temel düşüncedir (yalnızlık, yabancılaşma gibi). İkisini aynı cümleyle vermek puan kaybettirir.
- Anlatım tekniğini adlandırıp işlevini açıklamamak. 'Bu metinde iç monolog vardır' demek yetmez; tekniğin karakterin iç dünyasını yansıtmak gibi hangi işlevi gördüğü açıklanmalıdır.
- Anlatıcı ile yazarı aynı kişi sanmak. Kahraman anlatıcı ('ben') yazarın kendisi değildir. Bu karışıklık anlatıcı ve bakış açısı sorularında temel bir kavram hatasıdır.
- Metinden kanıt göstermemek. Çatışma, üslup ve yorum sorularında cevabı metinden bir ifadeyle desteklemek beklenir; kanıtsız cevaplar kısmi puan alır.
- Yazma görevinde plan ve bütünlük eksikliği. Giriş-gelişme-sonuç düzeni olmayan ya da konudan sapan yazılar düzen ve içerik ölçütlerinden puan kaybeder.
- İmla ve noktalama hataları. Dil bilgisi sorusu her senaryoda bulunduğu için 'de/da', 'ki', 'mi' yazımı ve noktalama kuralları hem o soruda hem yazma görevinde puanı doğrudan etkiler.
Örnek açık uçlu soru ve puanlama
Senaryo Yazılı tarafından hazırlanmış özgün bir sorudur · A.2.8.
Aşağıdaki hikâye parçasını okuyunuz: "İstasyona vardığımda tren çoktan gitmişti. Elimdeki bavulun sapı terden kaymaya başlamıştı. Annemin 'Erken çık' dediği aklıma geldi; ona hak vermek istemedim. Bankta oturan yaşlı adam bana bakıp gülümsedi. Belki o da bir zamanlar bir treni kaçırmıştı." a) Parçadaki anlatıcının türünü ve bakış açısını belirleyiniz. Cevabınızı metinden iki kanıtla destekleyiniz. b) Bu anlatıcı tercihinin metne kattığı bir anlamı açıklayınız. c) Parçadaki "Bankta oturan yaşlı adam bana bakıp gülümsedi." cümlesini ilahi (hâkim) bakış açısıyla, adamın iç dünyasını da yansıtacak biçimde yeniden yazınız.
(10 puan)
Analitik puanlama (rubrik)
| Basamak | Puan |
|---|---|
| a) Kahraman anlatıcı ve kahraman (birinci kişi) bakış açısını belirleme | 2 |
| a) Metinden iki kanıt gösterme (birinci tekil kişi ekleri, anlatıcının kendi duyguları) | 2 |
| b) Anlatıcı tercihinin metne kattığı anlamı açıklama | 3 |
| c) Cümleyi ilahi bakış açısıyla, karakterin iç dünyasını yansıtarak yeniden yazma | 3 |
| Toplam | 10 |
Örnek tam puanlık cevap
En sık yapılan hata
12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı denemesini kâğıda çöz, puanını gör
Senaryoya uygun açık uçlu deneme sınavı, el yazısı çözümün yapay zekâ ile rubriğe göre puanlanması ve kazanım karnesi. Açıldığında haber verelim.
Sık sorulan sorular
12. sınıf edebiyat 1. yazılıda şiir ünitesi var mı?
Hangi soru her senaryoda kesin çıkıyor?
Yazma görevi hangi senaryolarda var?
Senaryoyu nasıl öğrenebilirim?
Kaynaklar ve doğruluk notu
Resmî tabloya göre hazırlandı Son gözden geçirme: 2026-11-03
- ÖDSGM 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tabloları (2026-2027)
- ÖDSGM Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Konu-Soru Dağılım Tablosu (xlsx)
Açıklamalar, ipuçları ve örnek sorular Senaryo Yazılı tarafından özgün olarak hazırlanmıştır. Konu-soru dağılımları MEB'in kamuya açık tablolarından aktarılmıştır.